حفظ برتر قران

بنام خدا در این وبلاگ سعی می شود برای حفظ آیات قران کریم از ظریق معانی الفاظ عربی به فارسی وبیان مختصر علت اعراب کلمه انگیزه بیشتری برای حفظ بوجود آید وحافظ لذت بیشتری ازحفظ ببرد

درس یازدهم(ترجمه وترکیب آیات10 و11 سوره حجرات)

« من قرا القرآن و هو شاب مومن اختلط القرآن بلحمه و دمه و جعله الله عزوجل مع السفره الکرام البررة و کان قرآن حجیزا عنه یوم القیامة... »

 هرکه در حال جوانی قرآن بخواند و با ایمان باشد قرآن با گوشت و خونش بیامیزد و خدای عزوجل او را با فرشتگان پیغامبرنده و نیکرفتارش رفیق کند و قرآن برای او در روز قیامت پرده و مانعی از آتش باشد...

 اصول کافی / ج2 / « کتاب فضل القرآن » « باب فضل حامل القرآن » حدیث4

إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَیْنَ أَخَوَیْکُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ لَعَلَّکُمْ تُرْحَمُونَ ﴿١٠﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا یَسْخَرْ قَوْمٌ مِّن قَوْمٍ عَسَىٰ أَن یَکُونُوا خَیْرًا مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاءٌ مِّن نِّسَاءٍ عَسَىٰ أَن یَکُنَّ خَیْرًا مِّنْهُنَّ ۖ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَکُمْ وَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِ ۖ بِئْسَ الِاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِیمَانِ ۚ وَمَن لَّمْ یَتُبْ فَأُولَـٰئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ ﴿11)

ترجمه

 جز این نیست که مومنان برادران یکدیگرند پس میان برادرانتان اصلاح کنید وپرهیزکاری پیشه کنید تا مورد رحم قرار گیرید (10) ای کسانی که ایمان آورده اید نبایدگروهی از مردان گروه دیگر از مردان را مسخره کند چه بسا مسخره شوندگان بهتر از مسخره کنندگان باشند ونباید گروهی از زنان گروه دیگر از زنان را مسخره کنند چه بسا مسخره شدگان بهتر از مسخره کنندگان باشند وعیب جوئی خودتان را نکنید ویکدیگر را باعنوان بد نخوانید اسمهای زشت بعد از ایمان آورردن بد است

لغات جدید

انما= جز این  نیست

مومنون= ایمان آورندگان

اِخوه،اَخوین=برادران

لعلّ=شاید،تا اینکه،برای اینکه

 تُرحَمُون =مورد رحم واقع شوید

عسی=ممکن است

 اَن یکونوا= که باشند(مردان)

اَن یکنّ= که باشند

خیراً= بهتر

نساء=زنان

لا تلمزوا= عیب جوئی نکنید

اَنفس= خودتان

لا تنابزوا= بدنخوانید

لقب= عنوان

فسوق= جمع فسق بد،زشت

بئس= بد است

مَن= کسی که

لم یتب= توبه نکند

اولئک= آنان،آن گروه

ظالمون= ستمکاران

ترکیب آیه 10

انّ=از حروف مشبهه به اسم

ما=ما کافّه مائی است  که مانع عاملیت عامل می گردد در اینجا بعلت آمدن ما(کافه) انّ به اسم بعد خود نصب نمی دهد

المومنون= مبتدا

اخوه=خبر مبتدا

 ف= حرف ربط

اَ صلحوا= فعل وفاعل اصلح فعل امر جمع مذکر (و) -ضمیر فاعلی متصل به  فعل فاعل فعل 

بین=مفعول فیه ومضاف

اخوی= مضاف الیه ومضاف

کم =ضمیر جمع مذکر مخاطب مضاف الیه

و=حرف عطف

اتقوا= فعل وفاعل - اتق -فعل جمع مذکر مخاطب-(و) ضمیر فاعلی متصل به فعل فاعل فعل

الله= مفعول

لعّل= از حروف مشبهه

کُم= اسم لعّل 

ترحمون= فعل وفاعل خبر لعل

ترکیب آیه 11

 یا= حرف ندا

ایّ=منادا

ها= تنبیه

الذین=عطف بیان

 امنوا= فعل وفاعل

لا= حرف نهی وعامل جزم

یسخر=فعل مضارع مجزوم

قوم= فاعل

من =حرف جاره

قوم=مجرور

عسی=فعل ماضی

اَن =ازحروف ناصبه

یکونوا =از افعال ناقصه

واو در یکونوا= فاعل عسی واسم یکون

خیراً= خبر کان

منهم=جارومجرور

و=حرف عطف

لا= ازحروف جازمه برای فعل مقدر(یسخر)

نسا= فاعل

 من نساء= جارومجرور

عسی= فعل

ان=از حروف ناصبه

یکن = فعل مضارع از افعال ناصه

نَ= در فعل یکن فاعل عسی واسم یکن

خیرا= خبر یکن

منهن= جارومجرور

و= حرف جزم

تلمزوا= فعل وفاعل -فاعل و

انفس=مفعول به

کم= مضاف الیه

و= حرف عطف

لا=حرف جزم تنابزوا= فعل وفاعل- و فاعل

بالالقاب= جا ومجرور

 بئس= فعل ماضی

الاسم= فاعل

الفسوق= بدل

بعد = مفعول فیه

الایمان مضاف الیه

 و= خرف استیناف

من= مبتدا

لم=حرف جزم

یتب=فعل مضارع مجزوم وفاعل صمیر هو مقدر

ف= حرف ربط

اولئک= مبتدا

هم ضمیر فصل تاکید

الظالمون= خبر

پایان درس یازدهم

 

 

 

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ٥:٤۱ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/٥/۱۱
تگ ها :

درس دهم(ترجمه وترکیب آیه8و9سوره حجرات)

درس دهم(ترجمه وترکیب آیه8و9سوره حجرات)

بسم الله الرحمن الرحیم

عظمت قرآن

قال رسولُ اللهِ(ص)

فضل القرآن على سائر الکلام کفضل الله على خلقه  بحارالانوار ج 92,ص17

رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: برترى قرآن بر سایر سخنان مانند برترى خداوند است بربندگانش


فَضْلًا مِّنَ اللَّـهِ وَنِعْمَةً ۚ وَاللَّـهُ عَلِیمٌ حَکِیمٌ ﴿٨ وَإِن طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُمَا ۖ فَإِن بَغَتْ إِحْدَاهُمَا عَلَى الْأُخْرَىٰ فَقَاتِلُوا الَّتِی تَبْغِی حَتَّىٰ تَفِیءَ إِلَىٰ أَمْرِ اللَّـهِ ۚ فَإِن فَاءَتْ فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُمَا بِالْعَدْلِ وَأَقْسِطُوا ۖ إِنَّ اللَّـهَ یُحِبُّ الْمُقْسِطِینَ ﴿٩

ترجمه

بخشش ونعمتی ازخداست واو دانای سنجیده کار است

واگر دو گروه از مومنان با یکدیگرنزاع کنند(بجنگند)پس میان آنها صلح نمائید واگر یکی از دو گروه به گروه دیگر تعدی وتجاوز کند پس با گروهی که تعدی کرده بجنگید تا به فرمان خدا باز گردد واگر به عدالت  بازگشت بین آنها صلح نمائید ودادگری کنید که خدا دادگران را دوست دارد.

ترجمه کلمات جدید

فضل= بخشش

علیم=دانا

حکیم=سنجیده کار

اِن=اگر

طائفتانِ= دوگروه(دو طائفه) مفرد طائفه

اقتتلوا= بجنگنند

اصلحوا= اصلاح کنید

بین= میان

اِن بَغَت=اگر تعدی وتجاوز کند

احدی= یکی

اُخری= دیگری

تعدی وتجاوز کنید

حتی=تا،تااینکه

تفی ءَ=بازگردد

امر= فرمان

فاءت= بازگشت

اقسطوا= دادگری کنید

یُحبّ= دوست دارد

مقسطینَ=دادگران (عدالت کنندگان را

ترکیب آیات

فضلاً=مفعول له فعل مقدر

نکته عربی

تعریف مفعول له

مفعول له اسمی است که علت وقوع فعل را بیان می کند

من الله=جار ومجرور

و=حرف عطف

نعمه=معطوف

و=حرف استیناف (به معنی شروع واز سر گرفتن )

الله=مبتدا

علیم=خبر

حکیم=خبردوم

و= حرف استیناف

اِن= از حروف شرط

طائفتانِ=فاعل فعل مقدر

من المومنین= جار ومجرور

اقتتلوا= فعل وفاعل فاعل ضمیر متصل(و)فعل ماضی جمع مذکر غایب

ف= حرف غیر عامل

اَصلِحُوا= فعل وفاعل فعل امر جمع مذ کر مخاطب(حاضر)

بینَ= مفعول فیه ومضاف

نکته عربی

مفعول فیه -تعریف

مفعول فیه ، اسمی است منصوب که زمان یا مکان وقوع فعل را بیان می کند که در تقدیر آن معنی (فی) باشد .

هُما=مضاف الیه

ف= حرف غیر عامل

اِن= حرف شرط

بغت = فعل مفرد مونث غایب

احدی= فاعل ومضاف

هما=مضاف الیه

علی الاخری=جارومجرور

ف=حرف  ربط غیر عامل

قاتلوا= فعل وفاعل فعل امر جمع مخاطب از باب مفاعله

التی= موصول

حتی=حرف جر

تفی ءَ=فعل مضا رع مفرد مونث غایب منصوب به اَن مقدر

الی امر= جارومجرور

امرالله= مضاف ومضاف الیه

فَ= حرف ربط غیر عامل

اِن= حرف شرط

فاءَت= فعل ماضی مفرد مونث

فَ= حرف ربط غیر عامل

اَصلِحُوا= بشرح قبل

بینهما= بشرح قبل

بالعدل= جارومجرور

و= حرف عطف

اَقسِطُوا= مانند اصلحوا

اِنّ= از حروف مشبهه به فعل

اللهَ= اسم اِنّ

یُحِبُ= فعل وفاعل ضمیر هو مستترفعل مضارع از باب افعال مفرد مذکر غایب خبر انّ

المقسطین= مفعول به

نکته عربی

مفعول به چیست؟

مفعول به اسمی است که برای تکمیل معنای فعل متعدی* می آید و همیشه منصوب است.

مانند: شرب الطفلُ الماءَ =کودک آب را نوشید

پایان درس دهم

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ۱٢:٠٢ ‎ق.ظ روز ۱۳٩۱/٤/۱۳
تگ ها :

درس نهم ترجمه وترکیب آیه6و7.سوره حجرات

  1. درس نهم تجزیه وترکیب آیه6و7. بنام خدا: قال امیرالمؤمنین على(ع):
    «تَعَلِّمُوا الْقُرآنَ فَاِنَّهُ رَبیعِ الْقُلُوبِ»[11}قرآن را بیاموزید که آن بهار دل ها است.
    12

بحارالأنوار، ج 89 ، ص 200.

یا ایُهاالَذینَ امَنُوا اِن جاءکُم فاسِقٌ بِنَباٍ فَتَبَینّوا اَن تُصیبُوا قَوماً بِجَهالَهٍ فَتُصبِحُوا عَلی ما فَعَلتُم نادِمین(6)

 

ترجمه لغات جدید درس

اِن=اگر

جاء=آمد

فاسق= بدکار

نبآ=خبر

فَ=پس

تبَیّنوا=تحقیق کنید

ان تُصیبُوا=که برسد

قوم= گروهی، دسته ای

جهاله=نادانی

تصبحوا=بگردید

علی=بر

ما= آنچه

فعلتم= انجام دادید

نادمین=پشیمان

وَاعلَموا اَنّ فیکُم رَسُولُ اللهِ لَویُطیعُکُم فی کَثیرٍمِنَ الاَمرِ لَعَنّتُم ولکِن اللهَ حَبّبَ اِلَیکُمُ الاِیمانَ وَزَیَنّهُ فِی قُلُوبِکُم وَکَرّهَ اِلَیکُم الکُفرَ وَالفُسُوقَ وَالعِصیانَ اُولئِکَ هُمُ الرّاشِدُونَ

اعلموا=بدانید

اَنّ=همانا،بدرستی

فی=در

یطیع=اطاعت میکنید

لو یطیع=اگر اطاعت کنید

کثیر=بسیاری

امر=کار

کثیرمن الامر=بسیاری ازکارها

عنتم=به زحمت افتادید

لَ=البته

لعنتم=به زحمت میافتید

لکن=لیکن

حَبّبَ =محبوب گرداند

زَینّ=زینت داد

قلوب=دلها

غفور=آمرزنده

ترکیب آیه6و7

یا=حرف ندا

ایهاالذین=منادا

امنوا=فعل وفاعل (فاعل-و)ماضی جمع مذکر غایب

اِن=ازحروف شرط جازم

جاء=فعل-مفرد مذکر غایب

کُم=مفعول مقدم

فاسق=فاعل موخّر

بِ=ازحروف جاره

نبا=مجرور

ف= فاءرابطه

تبینوا=فعل وفاعل(و)جمع مذکرامرحاضر

اَن=ازحروف ناصبه

ان تُصیبُوا فغل وفاعل حمع مذکرمخاطب فعل مضارع منصوب به حذف نون

قوماً= مفعول منصوب به تنوین نصب

بِ=ازحروف جاره

جهالهِ=مجرور

ف=فاءرابطه

تصبحوا=فعل ناقصه واو اسم فعل ناقصه جمع مذکر مخاطب فعل مضارع منصوب به حذف نون

علی=حرف جاره

ما=مجرور(محلاً)

فعلتم=فعل وفاعل حمع مذکر فعل ماضی

نادمین=خبر فعل ناقصه تصبحوا

وَ=حرف عطف

اعلَمُوا=فعل وفاعل جمع مذکر امر حاضر

اَنّ=از حروف مشبهه به فعل

فیکُم= جارومجرورخبر مقدم برای اَنّ کُم محلا مجرور

رسولَ=اسم اَنّ

اللهِ=مضاف الیه

لو=ازحروف شرط

یُطیع فغل وفاعل (فاغل ضمیر مستترهو)مضارع ازباب افعال

کُم=مفعول به

فی کثیرٍ=جارو مجرور

منَ الامرِ=جارومجرور

لَ=حرف تاکید

عَنِتَّم=فعل وفاعل فاعل ضمیر متصل تم

ولکنّ=از حروف مشبهه به فعل

اللهَ= اسم لکنّ

حبّبَ= فعل وفاعل فاعل ضمیر مستتر هو

نکته دستوری: د رفعلهای مفرد مذکر ومفرد مونث فعل ماضی ومضارع غایب اکر فاعل اسم ظاهر درجمله نیاید فاعل آن ضمیر مستتر می باشد که درمفرد مذکرضمیر هو ودر مفرد مونث ضمیر هی می باشد وچون فاعل می نواند هم اسم ظاهر باشد وهم ضمیر مستتر استتار ضمیر را جایز می نامند اما درسه صیغه فعل مضارع 1- مفرد مذکر مخاطب ضمیر اَنتَ ومتکلم وحده ضمیراَنا ودر متکلم مع الغیر ضمیر نحن مسستر است در این سه صیغه فاعل نمی تواند اسم ظاهر یا ضمیر متصل باشد لذا این استتار را استتار واجب می گویند

حبّب الیکم الایمان= جمله خبر لکنّ

و= حرف عطف

زیّنَ= فعل وفاعل فاعل ضمیر مستتر هو

هُ=مفعول به

فی قلوبِ=جارومجرور

کُم= مضاف الیه

کرّهَ=فعل وفاعل وفاعل ضمیر مستتر هو

الیکمُ=جارومجرور

نکته دستوری: ضمایر واسماء اشاره وسایر اسماء مبنی چنانچه فاعل ومفعول مبتدا ،خبر،مضاف الیه درجمله واقع شوند تغییری در شکل آنها ظاهر نمی شود از این جهت بسته به موقعیت آنها درجمله محلا مرفوع ،منصوب ومجرور گفته می شود

الکفرَ= مفعول به فعل کرّه

وَ= حرف عطف

الفسوقَ=معطوف

وَ=حرف عطف

وَ=حرف عطف

العصیانَ=معطوف

اولئک= مبتدا

هُم =ضمیر فصل

الراشدونَ=خبر

پایان درس نهم

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ۸:۱٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۳/٢٢
تگ ها :

درس هشتم ترجمه وترکیب آیه4و5سوره حجرات

 بنام خدا

درس هشتم(آیه4 و5سوره حجرات)

حضرت محمد صلی الله علیه و سلم فرموده اند: خَیْرُکُمْ مَنْ تَعَلَّمَ الْقُرْآنَ و عَلَّمَهُ. یعنی بهترین شما کسی است که قرآن را آموخته باشد و آن را نیز به دیگران یاد دهد.

انّ الَّذینَ یُنادُونَکَ من وَراءِ الحُجُراتِ اَکثرَهُم لا یَعقِلُونَ(4)

ترجمه- همانا کسانی که از بیرون اتاقها فریاد می زنند اکثر ایشان نمی فهمند

ولَو اَنّهُم صَبَرُوا حَتی تَخرُج اِلیهِم لَکانَ خَیراً لَهُم وَاللهُ غَفُورٌ رَحیمٌ

ترجمه-واگر صبرمی کردند تا بسوی آنها بیرون آیی قطعا برای آنها بهتر بود و خدا آمرزنده مهربان است

ترجمه کلمات جدید درس

ینادون= بلند صدا می کنند

وراء=پشت

حجرات=اتاقها،جمع حجره

لایعقلون= نمی فهمند

لو=اگر

صبر می کردند

حتی= تااینکه

تخرج=بیرون آیی

کان= بود

لکان=قطعابود

خیر= بهتر

غفور=آمرزنده

ترکیب آیه4 و5

انّ=از حروف مشبهه به فعل

الذین =اسم انّ

ینادونکَ= فعل وفاعل ومفعول، خبر انّ فاعل(واو) مفعول(کَ)

من وراء=جارومجرور

حجرات= مضاف الیه

اکثر=مبتدا

هم مضاف الیه

لا یعقلون= فعل وفاعل ،خبر

و=حرف عطف

لو= حرف شرط

صبروا=فعل وفاعل(فاعل واو)

حتی=از حروف جاره

تخرج= فعل وفاعل(فاعل ضمیر مستتر )تخرج منصوب به حرف اَن مقدر

الیهم= جارومجرور

لَ حرف تاکید

کان= ازافعال ناقصه

هو مقدر=اسم کان

خیرا=خبر کان

لهم=جارومجرور

و=حرف استیناف

الله= مبتدا

غفور=خبراول

رحیم=خبردو

پایان درس هشتم

 

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ٥:٤۸ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۳/۱۸
تگ ها :

ترجمه وترکیب آیه3 سوره حجرات

بنام خدا

درس هفتم(ترجمه وترکیب آیه3)

حدیث (2) رسول اکرم صلى الله علیه و آله:

اَلا مَن تَعَلَّمَ القُرآنَ وَعَلَّمَهُ وَعَمِلَ بما فیهِ فَأنَا لَهُ سائِقٌ اِلَى الجَنَّةِ وَدَلیلٌ اِلَى الجَنَّةِ؛

بدانید هر کس قرآن را بیاموزد و به دیگران آموزش دهد و به آنچه در قرآن است عمل کند، من جلودار و راهنماى او به سوى بهشت هستم.

کنزالعمال، ج1، ص531، ح2375

اِنّ الَّذینَ یَغُضُونَ اَصواتَهُم عَندَ رَسُولِ اللهِ اُولئکَ الّذینَ امتَحَنَ اللهُ قُلُوبَهُم لِلتّقوی لَهُم مَغفِرَهٌ واَجرٌ عَظیم (3)

البته (همانا)کسانی که صداهایشان را نزد رسول خدا پایین می آورند آنهاکسانی هستند که خدا دلهایشان رابرای پرهیز کاری تمرین داده است است برای ایشان آمرزش واجر بزرگی است

کلمات جدید که در درسهای قبل ترجمه نشده است

یغضون= پایین می آورند-فرو می ببرند

اصوات =صداها جمع صوت

عند= نزد-پیش

اولئک= آنان- آن دسته

امتحن تمرین داده است

قلوب= دلها

تقوی پرهیزکاری

مغفره= آمرزش

اجر= پاداش

عظیم=بزرگ

ترکیب آیه

ا-اِنّ=ازحروف مشبهه بالفعل

الذین= اسم انّ

یَغّضُونَ=فعل وفاعل فاعل(و)جمع مذکرغایب مضارغ مرفوع به ثبوت (ن)

اَصواتَ=مفعول به

کُم= مضاف الیه

یغضون اصواتکم=خبر اِنّ

عندَ= مفعول فیه

رسولِ= مضاف الیه

اللهِ= مضاف الیه

اولئک= مبتدا

الذین =موصول

امتحنَ= فعل ماضی مبنی بر فتحه

اللهُ=فاعل

قلوب= مفعول به

هم= مضاف الیه

امتحن الله قلوبهم= جمله (صله وخبرِمبتدا)

للتقوی=جار ومجرور

لهم= جارومجروروخبر مقدم

مغفره=مبتدای مو

و=عطف

اجرٌ=معطوف

عظیم= صفت اجر

یک نکته برای حفظ قران

در حفظ وتثبیت آن علاوه بر اینکه دانستن شماره آیه مفید است سعی شود عبارت ابتدا وانتهای هر آیه به ذهن سپرده شود .ومن الله توفیق- پاپان درس هفت

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ۱٠:۳۱ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۳/۳
تگ ها :

ادامه ترجمه وترکیب سوره حجرات(درس ششم)

درس ششم

حسن مطلع :ـ قال علی (علیه السلام): « اِقرَؤُوا القرآنَ و اسْتَظْهِرُوهُ فإنّ اللّهَ تَعالى لا یُعَذِّبُ قلباً وَعَى القرآنَ. »:[7] قـرآن را تـلاوت کـنـیـد و آن را به خاطر سپارید، زیرا خداوند متعال دلى را که قرآن را در خود دارد عذاب نمى*کند.

یا ایُهالذینَ امنُوا لاتَرفَعُوا اَصواتَکُم فَوقَ صَوتَ النَبی ولا تَجهَروا لَهُ بِالقُولِ کَجَهرِ بَعضَکُم بِبَعضٍ وَ اَنتُم لا تَشعُرونَ(2)

ترو جمه کلمات

یا=ای

ایها الذین=کسانی که

امنوا=ایمان آوردید

لاترفعوا=بلند نکنید

اصواتکم=صداهایتان را

فوق =بالا یابلندتراز

صوت النبی=صدای پیامبر

و لاتجهروا=وبلند نکنید

بالقول صبحت را یا گفتاررا

کَ=مانند

جهر=بلند (صبحبت کردن)

بعضکم=برخی ازشما

ل=برای

بعض=برخی دیگر

اَن-که،تااینکه

تحبط=نابود گردد

اعمالکم=کارهایتان

و انتم=ودرحالی که شما

لاتشعرون=نمی فهمید

ترکیب کلمات

یا ایها الذین امنوا=رجوع به درس قبل شود

لاترفعوا=فعل وفاعل فعل نهی جمع مذکر مخاطب فاعل(و)

اصوات=مفعول به

کم=مضاف الیه

فوق= مفعول فیه

صوت= مضاف

النبی= مضاف الیه

و=حرف عطف

لاتجهروا=ترکیب مانند لاترفعوا

له=جارومجرور

لازم به ذکر است که ضمایر مبنی هستند یعنی حرکت آخرین حرف آنها بر اثر عوامل تغییر نمی کند واز این جهت اعراب انها را محلی می گویند درکلمه لهُ ضمیر ه در محل جر واقع شده است از این رو ازنظر اعراب ضمیر(ه)رامحلا مجرور می گویند.

بالقولِ=جارومجرور

کجهرِ=جارومجرور

بعضکم=مضاف ومضاف الیه

لبعضٍ=جارومجرور

اَن=از حروف ناصبه

تَحبطَ=فعل (مضارع منصوب به حرف ناصبه اَن)

اعمالکم=مضاف ومضاف الیه فاعل

و=واو حالیه

لا تشعرون=فعل وفاعل فعل جمع مذکر مخاطب فعل نفی

شایان ذکر است که هر گاه لا بر سرفعل مضارع در آید وهیچ تغییری درآخرین حرف فعل مضارع بوجود نیاید معنی فعل مضارع منفی می شود که اگر لا را از اول فعل لا تشعرون برداریم معنی آن می شود می فهمند.

یک نکته برای حفظ

بعد از اینکه فارسی لغات عربی را حفظ کردید ابتدا معنی کل آیه را به فارسی برای خود مرور کنید سپس هر جمله از آیه را حفظ کنید پس از اطمینان به حفظ اولین جمله دومین جمله راشروع وهمینطور ادامه دهید تا آیه پایان یابد آیات بعدی را هم به همین صورت حفظ کنید

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پایان درس ششم

)

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ۳:٠٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/٢/۱٦
تگ ها :

ترجمه وترکیب سوره حجرات(درس بنجم)

مقدمه درس پنجم

بنام خدا:در مقدمه درسهای قبل مطالبی در جهت حفظ آیات قران کریم بیان شد البته بیان مطالب فوق به این مفهوم نیست که شیوه هائی که اساتید حفظ قران یا حافظان قران بیان داشته اند به آنها توجه نشود از قبیل همیشه با وضو بودن خصوصا در زمان قرائت وحقظ ،داشتن نظم در حفظ وحفظ کردن در وقت وزمان مناسب که بتوان تمرکز بهتری داشت ونیز تمرین ،تکرار ومرور آیات به حدی که ملکه ذهن گردد وهمچنین مباحثه  یا بیان محفوظات برای دیگری  که البته در صورتی که بخواهیم بیشتر به صورت انفرادی حفظ کنیم با خواندن وضبط محفوظات از طریق ضبط صوت ویا تلفن همراه می توان محفوظات را مرور و اشکالات حفظ خود را برطرف کنیم وهمچنین قرار دادن رمز برای آیات شبیه به هم به سلیقه خود ونیز گوش دادن آیات مورد حفط با قرائت های مجلسی وتحقیق وترتیل می تواند کمک موثری در تثبیت آیات حفظ شده بنماید ودرنهایت اگر یک آیه را حفظ کرد یم شاکر خداوند باشیم که به ما این توفیق را عطا کرده است و خیلی عجله برای اینکه آیات بیشتری را حفظ کنیم نداشته باشیم سعی کنیم آیه ای را که بامعنی کلمه های آن حفظ کردیم درصورتی که فرصت داردیم به تفاسیر آن نیز مراجعه کنیم تا بهتر معنای آیات را درک کنیم وپس از درک آیات عمل به آن را در خود پیاده کنیم که غرض نهائی از نزول آیات تربیت انسانها برای رسیدن به کمال انسانی است حضرت آیه الله ضیا آبادی که خدا ایشانرا برای مردم ایران وخصوصا منطقه یک تهران سالم وتندرست نگاه دارد  ایشان درسخنرانی بسیار جالبی در تاریخ 28/1/90در مسجد سجاد  واقع در خیابان دربند خیابان احمدی زمانی بیان داشتند امروز قران مهجور است البته قران خوان و قران دان زیاد است اما افراد قرانی کم است  ومنظور از قرانی عمل به قران وتربیت شدن به آن است ایشان مثال جالبی ازطبیب زدند وفرمودند انسانی که مریض است به طبیب مراجعه می کند وطبیب برای بیماری اونسخه ای می نویسد مریض به جای اینکه نسخه را از داروخانه تهیه واستفاده کند نسخه راخیلی می خواند به لحن زیبا هم می خواند وحتی می داند این دارو چه تاثیری در بهبود او دارد اما از دارو برای معالجه استفاده نمی کند آیا این خوب خواندن وخوب دانستن آن بیماری او را درمان می کند؟ قران هم که طبیب دردهای انسان است همینطوراست اگر خوب قران را تلاوت وخوب معنی وتفسیر آنرا بدانیم اما به آن عمل نکنیم با اینکه با قران هستیم اما همچنان قران در مهجوریت است البته معنای فرمایش این بزگوار این نیست که به قرائت قران وزیبا تلاوت کردن آن بی توجه باشیم یا اینکه کسب علم برای بیشتر آموختن قران نداشته باشیم بلکه ایشان بارها در سخنرانی های خود بیان داشته اند که اینها مقدمه خوبی است اما نباید هدف همین خوب خواندن ویا خوب دانستن باشد در مقدمه نباید توقف کرد اینها مقدمه است وهدف تربیت وکمال انسان است خداوند بر توفیقات این عالم ربانی بیفزاید اگر خداوند به این بنده ناقابل خود توفیق در ادامه کار را بدهد انشاءالله این هدف منظور باشد.

 

درس پنجم ترجمه وترکیب سوره حجرات

ترجمه آیه1

بسم الله الرحمان الرحیم= بنام خداوند بخشنده مهربان

یا اَیُّهَاالذینَ امَنُوا لاتُقَدمُوا بَینَ یَدَیِ اللهِ ورَسُولِه وَ اتَقُوااللهَ اِنَّ اللهَ سَمیعٌ عَلیمٌ

یا=ای

ایها الذین=کسانی که

امنوا=ایمان آوردید

لا تقدموا= پیشی نگیرید

بین یدی الله=پیش روی خدا

ورسوله=وفرستاده اش

واتقوا الله=پرواکنید،بترسید

ان الله=همان،بدرستی خدا

سمیع=شنوا

علیم=دانا

است

ترکیب آیه1

یا= حرف ندا

ای= منادا

ها= حرف تنبیه

ایها= منادا

الذین=عطف بیان(عطف بیان تابعی است که متبوع خود را توضیح می دهد)

امنوا= فعل و(و)فاعل جمع مذکر ماضی

لا= حرف جزم(حرف جزم برسر فعل مضارع می آید وضمه در آخر فعل مضارع را ساکن وموجب حذف نون در صیغه هائی که به نون ختم می شوند به استثناء نون در فعل جمع مونث غایب وجمع مونث مخاطب می گردد.وفعل نهی به این صورت ساخته می شود که معنی نهی بازداشتن از کسی ازانجام کاری است صرف فعل نهی از مصدرمزید تقدم عبارت است

لا یُقَدِّم-لا یُقَدِّما- لا یُقَدِّمُوا----لاتقدم- لاتقدما-لایُقَدّمنَ

لاتقدم-لا تقدما- لا تُقَدِّمُوا----لا تقدمینَ -لاتقدما-لاتقدمنَ

لااُقدم—لانُقدم

لاتقدموا=فعل وفاعل آن(و)جمع مذکر مخاطب فعل مضارع ازمصدر تفعیل

بین= مفعول فیه

یدی= مضاف الیه

الله=مضاف الیه

و=حرف عطف

رسول=معطوف

ه= مضاف الیه

و=حرف عطف

واتقوا= فعل وفاعل( فاعل آن واو)جمع مذکر امرحاضر یا مخاطب

طرز ساختن فعل امر

فعل امر نیز چهارده صیغه دارد که شش صیغه آن امر غایب وشش صیغه امر حاضر ودوصیغه امر متکلم میباشد

درصیغه های امرغایب وامر متکلم حرکت ضمه به سکون یاجزم تبدیل می شودودرصیغه های تثنیه وجمع مذکر نون از آخر فعل مضارع حذف می گردد برای ساختن امر حاضر حرف (ت)ازاول شش صیغه حذف می کنیم اگر حرف بعد از(ت)ساکن باشد یک همزه به جای حرف(ت) می گذاریم اعراب همزه بستگی به عین الفعل یا یک حرف مانده به آخر فعل مضارع دارد اگرفتحه یاکسره باشد حرکت همزه کسره می شود واگر ضمه باشد حرکت همزه ضمه می گردد اعراب آخرین حرف مضارع همانند اعراب امر غایب ومتکلم می باشد به همزه ای که برای امر حاضر می آوریم همزه وصل می گویند اگر بعد ازحذف(ت)حرف بعد متحرک باشد دیگر نیازی به همزه نیست0

دستور به انجام کاری یادرخواست به انجام کاری از دیگری امر ودرمورد خداوند دعا نامیده می شود اگر امر ازشخص یااشخاص غایب یامتکلم باشد امرغایب یاامرمتکلم واگرازشخص یا اشخاص حاضرباشد امر متکلم نامیده می شود عکس امر نهی نامیده می شود یعنی از دیگری بخواهیم یا درخواست کنیم کاری را انجام ندهد.

صرف فعل امر ونهی ازمصدرذهب

لِیَذهَب=باید برود---لایَذهَب=بایدنروند

لِیَذهَبا=باید بروند---لایذهبا=بایدنروند

لِیَذهَبُوا=باید بروند---لایذهبوا=بایدنروند

لِتَذهَب= باید برود---لاتذهب=باید نرود

لِتَذهَبا=باید بروند---لاتذهبا=باید نروند

لِیَذهَبنَ=باید بروند---لایذهبن=باید نروند

 

اِذهَب=برو---لاتَذهَب=نرو

اِذهَبا=بروید---لاتذهبا=نروید

اِذهَبُوا=بروند---لاتذهبوا=نروید

 

اِذهَبی=برو---لاتذهبی=نرو

اِذهَبا=بروید---لاتذهبا=نروید

اِذهَبنَ=بروید---لاتذهبنَ=نروید

 

لِاَذهَب=باید نروم---لااذهب=بایدنروم

لِنَذهَب=باید نرویم---لانذهب=بایدنرویم

 اِنَّ=از حروف مُشّبههٌ بِالفِعل ،حروف مشبهه به فعل حروفی هستند که بر جمله اسمیه وارد می شوند وحالت نصب به مبتدا که در این صورت اسم انّ گفته می شود ،داده وحالت رفع به خبر می دهند که دربیت زیرتعداد آن آمده است

اِنَّ و-اَنّ -کَاَنّ –لَیتَ-لکِنّ-لَعّلَ---------ناصب اسمند ورافع درخبر

سمیع=اسم، اِنّ

علیم=خبر،اِنّ

یک نکته تفسیری در تفسیر المیزان منظوراز عبارت بین یدی را جلوهرچیزبیان کرده ومنظور آیه این است که درحکم کردن سبقت بر خدا ورسول نگیرید ونیز گفته شده که درهیچیک از امور دنیا وآخرت در گفتار واعمال برخدا ورسول پیش نیفتید

عزیزان برای حفظ آیه مذکور ابتدا به ذهن بسپارند که آیه با خطاب به مومنین شروع ودر بردارنده یک نهی ویک امر است.

 

 

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ۱٢:۳٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۱/۳٠
تگ ها :

ترجمه وترکیب سوره توحید(درس چهارم)

مقدمه درس چهارم

 بنام خدا:یکی از مواردی که در حفظ آیات قران از نظر نگارنده می تواند در تثبیت آیات موثر باشد حفظ هر سوره با شماره آیات می باشد البته اگر علاوه بر حفظ هر سوره با شماره آیه شماره صفحه وشماره اولین آیه صفحه نیز به ذ هن سپرده شود بهتر است ودر این حفظ بهتراست ازقران باخط عثمان طه که شروع صفحه با اول آیه وخاتمه صفحه هم با آخرآیه است استفاده کرد مثلا صفحه 3 سوره بقره با آیه 6شروع می شود وسوره حجرات از وسط صفحه 515اگر قبل از اینکه حفظ آیات را شروع کنیم 604 صفحه قران با خط عثمان طه رابه ترتیب حفظ کنیم در یادگیری آیات با شماره ها موثرتر در تثبیت می باشد مثلا صفحه 1سوره فاتحه و صفحه2تا صفحه49 سوره بقره، صفحه50تا 76 سوره آل عمران ،ونصف صفحه 515 وصفحه516 سوره حجرات وصفحه604 سوره توحید ،فلق وناس انشاءالله این روش در حفظ وتثبیت  با رعایت سایر شرایط دیگر موثر می باشد.

درس چهار

بسم الله الرحمن الرحیم

قل= بگو

هو= او

الله=خدا

یگانه

است= لفظی عربی ندارد ودر ترجمه جمله مبتدا

وخبر عربی به فارسی اضافه می شود

الله الصمد= خدا بی نیاز است

لم یلد=نه زاده است(فرزندی ندارد)

ولم یولد= ونه زائیده شده(فرزند کسی نیست)

ولم یکن=ونمی باشد

ل= برای

ه =او

له= برای

کفوا= همتایی

احد= دیگر

ترکیب سوره

قل= فعل وفاعل (فعل مفرد مذکر مخاطب)فاعل ضمیر مستتر انت

 هو=مبتدا(ضمیر منفصل مرفوع)

ضمایر منفصل مرفوعی

ضمایر جمع مکسر ضمیر است وضمیر کلمه ای که جای اسم  می نشیند و از تکرار آن جلوگیری می کند ضمایر منفصل مرفوعی جای مبتدا قرار می گیرد واز آنجا که مبتدا مرفوع می باشد به آن ضمیر منفصل مرفوعی می گویند ودر فارسی چون نقش فاعل ونهاد را بعهده می گیرد به آن ضمیر منفصل فاعلی می گویند که صرف فارسی آن 6 صیغه دارد که عبارتند از من- تو -او----ما -شما -ایشان که ترجمه این6 صیغه در عربی بلحاظ داشتن صیغه مشخص برای مذ کر ومونث وتثنیه غایب ومخاطب چهارده صیغه می شود که عبارتند از

هُوَ=او(مفرد مذکر غایب)

هُما=آن دونفر (تثنیه مذکر غایب)

هُم=ایشان(جمع مذکر غایب)

 

هِیَ=او(مفرد مونث غایب)

هُما=(تثنیه مونث غایب)

هُنّ=(جمع مونث غایب)

 

اَنتَ=تو(مفرد مذکر مخاطب)

اَنتُما=شما دونفر(تثنیه مذکر مخاطب)

اَنتُم=شما(جمع مذکرمخاطب)

 

 

 

اَنتِ=تو(مفرد مونث مخاطب)

اَنتُما= شما دونفر(تثنیه مونث مخاطب)

اَنتُنَّ=شما(جمع مونث مخاطب)

 

اَ نَا=من(متکلم وحده)

نَحنُ=ما(متکلم مع الغیریا جمع)

لازم به ذکر است که تشخیص مذکر ومونث در صیغه های تثنیه از مرجع ضمیر مشخص می شود ودر متکلم از رویت یا کلام او شایان ذکر است که ضمایر منفصل منصوبی نیز جهارده صیغه می باشد که با اضافه کردن کلمه ایا با یاء مشدد به اول ضمایر متصل به هر سه قسم کلمه ساخته می شود ونقش مفعول را در جمله دارند ودر فارسی به آخر همین معانی منفصل ضمایر(را )اضافه می شود

 ضمایر منفصل منصوبی که صرف چهارده صیغه آن عبارت است از

اِیّاهُ=اورا

اِیّاهُما=آن دو را

اِیّاهُم=ایشانرا یا آنهارا

 

 

 

اِیّاها=اورا

اِیّاهُما=آن دورا

اِیّاهُنّ= آنهارا

 

 

اِیّاکَ= تورا

اِیّاکُما=شما دونفررا

اِیّاکُم=شما را

 

اِیّاکِ=تورا

اِیّاکُما=شما دونفررا

اِیّاکُنّ-شمارا

 

اِیّایّ= مرا

اِیّانا=مارا

ادامه ترکیب

 الله= بدل

الاحد=خبرمبتدا

الله= مبتدا

الصمد=خبر

لم یلد=فغل وفاعل( فاعل ضمیرمستترهو)فعل لم یلد فعل جحد لم ازحروف جازم است وهر گاه بر سر فعل مضارع حرف لم در آید به آن جحد گویند وجحد به معنای انکارکردن است یعنی انجام فعل را منکر شدن که معنی مضارع را به ماضی منفی تبدیل مکند مانند لم یذهب =نرفته است لم از علامات جزم می باشد وجزم اختصاص به فعل دارد که در فعلهای مفرد اعم از مذ کر ومونث ومتکلم وحده ومتکلم مع الغیر علامت آن سکون است ودرفعلهای تثنیه وجمع مذکرعلامت آن  حذف نون است ودر حمع مونث علامت جزم در تقدیر است علامت جزم در عربی چهار حرف است که در این شعر آمده است

لم ولما لام امر لا نهی          چهار حرف جازمند مر فعل را

فعل کلمه مستقلی است که انجام دادن کاریا روی دادن حالتی را در زمان گذشته ،حال ،ویا آینده نشان می می دهدکه فاعل آن ممکن است معلوم باشد وممکن است مجهول باشد که اگر فاعل آن معلوم باشد به آن فعل معلوم واگر فاعل آن مجهول باشد به آن فعل مجهول  گفته می شود که اگر نفس فعل یا ساختار فعل به مفعول نیاز داشته باشد به آن فعل متعددی هم گفته می شود واگر به مفعول نیاز نداشته باشد به آن فعل لازم هم گفته می شود افعال مجهول را از افعال متعددی می سازند

مفعول اسمی است که فعل فاعل برآن انجام می پذیرد وفعل مجهول فعلی است که از فاعل سر زده وبه مفعول رسیده اما فاعل آن نامعلوم است در عربی و فارسی فعل از مصدر ساخته می شود تعریف مصدر هم تعریف فعل است بدون زمان در عربی مصدر اوزانی دارد ودر فارسی علامت آن دن-وتن به اول شخص فعل گذشته است که انجام کار یا روی دادن حالتی را برساند رفتن ،آمدن ،خوردن ،بردن ، ازرفتن و آمدن فعل لازم ساخته می شود زیرا فعل با فاعل معنی آن کامل می شود مثلا علی آمد یا می آید یا رفت یا می رود کسی که این جمله را می شنود دیگر منتظر کلام دیگری نیست اما در فعل علی خورد وعلی برد در این فعلها شنوده منتظر است  که ببیند علی چه را خورده آن چیزی که علی خورده ویا آن شخص یا آن چیزی که علی برده است مفعول جمله است مثلا علی میوه را خورد در این جمله علی فاعل میوه را مفعول وخورد فعل جمله است که اگر بخواهیم این جمله را مجهول کنیم می گوئیم میوه خورده شد که چون در این جمله مفعول جمله جای فاعل که علی است نشسته به آن نائب فاعل می گویند در فارسی صرف فعل یعنی تغییر شکل دادن آن بر اساس فاعل های آن است اعم از ماضی که منظور ازآن انجام فعل در زمان گذشته ومنظور از مضارع انجام فعل در زمان حال وآینده است از مصدر رفتن صرف فعل ماضی ومضارع به شرح ذیل است

 زمان گذشته(ماضی)

رفتم رفتی رفت رفتیم رفتید رفتند

زمان حال وآینده(مضارع)

می روم- می روی- می رود-می رویم- می روید- می روند

 

 

در صرف عربی چون در فعلهای غایب ومخاطب برای فعلها مذکر ومونث در مفرد وتثنیه وجمع دارد صرف عربی آن اعم از ماضی ومضارع چهارده صیغه می شود که حفظ آن به شکل زیر برای تمام فعلها به عنوان یگ قالب توصیه موکد می شود

 

 

فعل ماضی از مصدر ذهب

ذَهَبَ =رفت (مفرد مذکر غایب)

ذَهَبا= رفتند( تثنیه مذکر غایب)

ذَهَبُوا= رفتند(جمع مذکر غایب)

 

ذَهَبَت=رفت(مفرد مونث غایب)

ذَهَبَتا= رفتند آن دوزن(تثنیه مونث غایب)

ذَهَبنَ=رفتند(جمع مونث غایب)

 

ذَهَبتَ=رفتی(مفرد مذکر مخاطب)

ذَهَبتُما=رفتید(تثنیه مذکر مخاطب)

ذَهَبتُم=رفتید(حمع مذکر مخاطب)

 

 

ذَهَبتِ= رفتی(مفردمونث مخاطب)

ذَهَبتُما=رفتید(تثنیه مونث مخاطب)

ذَهَبتُنّ=رفتید(جمع مونث مخاطب)

 

 

ذَهَبتُ=رفتم(متکلم وحده)

ذَهَبنا=رفتیم(متکلم مع الغیر)

 

صرف فعل مضارع ازمصدر ذهب

یَذهَبُ=می رود(مفرد مذکر غایب)

یَذهَبانِ =می روند

یَذهَبُونَ=می روند

 

تَذهَبُ=می رود(مفردمونث غایب)

تَذهَبانِ= می روند

یَذهَبنَ=می روند

 

 

تَذهَبُ=می روی(مفرد مذکر مخاطب)

تَذهَبانِ=می روید

تَذهَبُونَ=می روید

 

تَذهَبینَ=می روی(مفرد مونث مخاطب)

تَذهَبانِ=می روید

تَذهَبنَ=می روید

 

اَذهَبُ=می روم(متکلم وحده)

نَذهَبُ=می رویم

تاکنون ضمایر منفصل مرفوعی ومنصوبی وضمایر متصل به هرسه قسم کلمه گفته شد وفقط ضمایر متصل فاعلی بیان نشده که این ضمایر به بعضی از صیغه های فعل ماضی ومضارع وامرمتصل می شود وفاعل فعل میباشد که درفعل ماضی

درتثنیه غایب ذهبا وذهبتا  فاعل(ا)

در جمع مذکرغایب ذهبوافاعل(و)

درجمع مونث غایب فاعل(ن)

در شش صیغه مخاطب ودو صیغه متکلم به ترتیب

تَ-تُما -تُم ---تِ -تُما -تُنّ --تُ -نا فاعل می باشندکه به انتهاء فعل ذهب متصل می گردد که صرف آن ذکر شد ودر فعل مضارع صیغه های غایب همان علامتهای فعل ماضی فاعل می باشند ودر تثنیه وجمع مذکروجمع مونث مخاطب نیز همان علامتهای فعل غایب بعلاوه (ی) درمفرد مونث مخاطب فاعل می باشند در مفرد مذکرومونث غایب فعل  اگر فاعل فعل ماضی ومضارع  اسم ظاهر نباشد ضمیر منفصل مستترهو برای مذکر وهی برای مونث میباشد از این جهت که فاعل آنها می تواند اسم ظاهر باشد استتار ضمیر را استتار جایزمی دانند اما در فعل مضارع مفرد مذکر مخاطب ضمیر(انت) ودرمتکلم وحده ضمیر(انا) ودرمتکلم مع الغیرضمیر(نحن) که چون نمی تواند اسم ظاهر باشد استتار ضمیر رااستتار واجب می دانند

لم یولد=فعل ونائب فاعل( فعل مجهول)نائب فاعل ضمیرمستتر هو

و=حرف عطف

لم یکن=فعل جحد وناقصه) افعال ناقصه نیازمند به اسم وخبرند که اسم آنها مرفوع وخبر آنها منصوب می باشند

له= جارومجرور

کفوا=خبرمقدم فعل ناقصه لم یکن

احد=اسم موخرفغل لم یکن

از مباحثی که نیازمند توضیح در ساختار بود فعل امر بود که به علت طولانی شدن مباحث درس چهارم به درس بعد واگذار می شود.

پایان درس چهارم

  
نویسنده : رضا نیکخوی منفرد ; ساعت ۱٢:٠٠ ‎ق.ظ روز ۱۳٩۱/۱/٢٢
تگ ها :

← صفحه بعد